امراض کبوتر و معالجه آنها

مهمترین بیماریهای کبوتران و روشهای درمان آنها
۱ـ نیوکاسل Paramyxovirosis
عامل بیماری
بیماری ویروسی است که همانطور که در سال ۱۹۸۲ در آلمان رخ داد، میتواند بصورت اپیدمی هم شیوع پیدا کند. این ویروس به ویروس بیماری طاعون کبوتر مرتبط است و از راه تماس مستقیم از کبوتری به کبوتر دیگر و یا بوسیله گرد و غبار آلوده منتقل شده توسط حشرات و پستانداران و یا حتی انسان، به کبوتران منتقل میشود.
علایم بیماری:
ـ نوشیدن آب بمقدار زیاد 
ـ ممکن است  با علایم عصبی نیمه فلج مانند همراه باشد
مدفوع آبکی
کج شدن گردن و بروز حرکتهای پیچشی در بدن
در حالت تحریک کبوتر، کبوتر حالت غیر طبیعی بخود میگیرد
روش درمان:
ـ جدا کردن کبوتر و یک کیسه از دارویLiviferm در ۲ لیتر آب حل و یا یک کپسول از از همان دارو به کبوتر داده شود.
آب در یک ظرف بزرگ باشد تا کبوتر بتواند براحتی از آن بنوشد.
ـ به کبوتران با علایم عصبی بصورت تکی غذا داده شود.
ـ از پرواز آزادانه کبوتران بیمار جولوگیری شود.
پیشگیری:
ـ در آب کبوتران ویتامینهای مخصوص، بخصوص ویتامین B-Complesو املاح معدنی اضافه شود.
ـ به آب کبوتران داروی اضافه شود.
ـ معالجه هر بیماری دیگری که ممکن است همزمان کبوتران به آنها مبتلا باشند، بیماریهایی مانند سالمونلا ، تریکومنسیس ، کوکسیدیا ، انگلها و غیره.

۲ـ سالمونلا  Salmonellosis
عامل بیماری:
یک بیماری باکتریایی است که عامل آن باکتری بنام سالمونلا میباشد و همچنین به پاراتیفویید و یا فلج بالها و یا فلج پاها نیز نامیده میشود. عوارض بیماری به اینکه چه قسمتی از بدن کبوتر آلوده به باکتری باشد، متفاوت است. پرندگان دیگر و پستانداران نیز به این بیماری مبتلا میشوند و در موارد کمی در انسان نیز دیده شده. بیماری از راه غذای آلوده و همچنین تنفس در گرد و غبار آلوده به باکتری بوجود میاد و همچنین به جنینی که در زمان بیماری تخمگذاری شده، منتقل میشود.
علایم بیماری:
اسهال همراه با فلج شدن بالها و یا پاها باید هشداری باشد برای پرورش دهنده که این بیماری در میان کبوتران هست.
روش درمان:
قبل از شروع معالجه باید کبوترانی که بیماری در آنها در مرحله پیشرفته است رو معدوم کرد مگر اینکه کبوتران مولدهای با ارزشی باشند که در این حالت نیز علیرغم طول مدت درمان و هزینه، تضمینی نیست به اینکه کبوتران کامل معالجه شوند، و چنین کبوترانی همیشه حامل باکتری و ناقل آن به کبوتران سالم خواهند بود. رعایت مسائل بهداشتی شرط اصلی است در تمام اقدامات پیشگیرانه بعدی که برای مقابله با بیماری انجام میشه. د اروی مناسب باید پس از انجام آزمایش بروی باکتری و میزان حساسیت و یا مقاومت باکتری به داروی مورد نظر، انتخاب شود.
پیشگیری:
اقدامات پیشگیرانه باید شامل مورد زیر باشد:
باید کبوتران سالم رو در فصلهای پاییز و بهار برای بیماری سالمونلا معاینه کرد ( انجام آزمایش باکتریایی از مدفوع کبوتر).
بعد از مداوای کبوتران بیمار باید از مدفوع گروه کبوتران بیمار دوباره نمونه برداری و آزمایش شود که چنانچه کبوترانی هنوز ناقل بیماری هستند، معلوم شود، و اگر نتیجه آزمایش مثبت بود باید مدفوع تک تک کبوتران اون گروه آزمایش شود تا مشخص شود که دقیقا کدام کبوتر و یا کبوتران حمل میکروب هستند که بتوان یا اونها رو معالجه و یا معدوم کرد.
کبوتران جدید خریداری شده باید با استفاده از یک یا دو کپسول از دارویFuragolidon-plusبصورت روزانه به مدت ۶ روز درمان شوند تا از انتقال بیماری به کبوتران موجود جلوگیری شود و همچنین کبوتران خریداری شده معالجه شوند.

۳ـ آبله
از بیماریهای شایع در میان کبوتران و مخصوصا جوجه های کوچک میباشد و سهل انگاری در معالجه آن، کبوتران رو در معرض ابتلا به بیماریهای خطرناکتر که مداوای آنها نیز سختر است، میکند.
علایم بیماری:
بوجود آمدن زگیلها و یا غده های کوچک پر از مایعی در اطراف چشم و همچنین تشکیل ماده ای پنیر مانند همانند بیماری تریکومنسیس در داخل دهان میباشد، با این تفاوت که در بیماری تریکومنسیس تا توی گلو و حلق کبوتر ادامه داره اما در بیماری آبله این ماده فقط در داخل دهان بوجود میاد. عامل انتقال بیماری پشه است که به هر قسمتی از بدن کبوتر که پوشیده نباشد حمله میکند.
پیشگیری و معالجه:
 برای از بین بردن پشه های ناقل بیماری از محلولهای دیازیون diazinonو یا ملاتیون malathionبرای ضدعفونی کردن لانه ها استفاده کنید و همچنین کبوتران رو با واکسن آبله واکسینه کنید.
۴ـ بیماری اورینتوز ornthosis
این بیماری بیشتر در طوطی سانان شایع است بهمین دلیل تب طوطی نیز نامیده میشود و ممکن است که به خود پرورش دهنده نیز منتقل شود که در این حالت علایم آن مانند علایم بیماری آنفولانزاست.
علایم بیماری:
مشکلات تنفسی و سرماخوردگی در کبوتر ظاهر میشود و همچنین از یک یا هر دو چشم کبوتر ترشحاتی خارج و چشم ورم میکند و اگر در درمان آن سهل انگاری شود باعث کوری و اسهال شدید و در نهایت مرگ کبوتر میشود.
روش درمان:
میتوان این بیماری رو با داروی اکسی تتراسایکلین با موفقیت درمان کرد.
۵ـ بیماری یک چشمone eye cold
این بیماری مختص کبوتر و هیچ پرنده دیگری به آن مبتلا نمیشود. اطراف چشم و نه خود چشم به آن آلوده میشود و این باعث میشود که کبوتر مبتلا به این بیماری سعی کند قسمت آلوده رو بخاراند.
علایم بیماری:
ترشح از چشم و تشکیل پرده ای نیمه مات بر روی چشم و فقط یک چشم دچار آن میشود و کبوتر میل به غذا خوردن رو از دست میدهد.
روش درمان:
جدا کردن کبوتران بیمار و اضافه کردن پرمنگنات پتاسیم به آب خوردن کبوتران بمقداری که رنگ آب بنفش شود و همچنین هر ۳ روز یکبار دو یا سه قطره روغن کبد ماهی تا زمان بهبود کبوتر در حلق کبوتر ریخته بشه.

۶ـ بیماری باسیلی روده بزرگ avian colibacillosis
علت بیماری رشد غیر طبیعی باسیلها در روده بزرگ کبوتر است و زمانی که کبوتر در معرض خستگی شدید و یا آب و هوی بد قرار میگیرد، بیماری نمایان میشود.
علایم بیماری:
گلایم گوناگونی دارد از جمله مشاهده مقدار زیادی مایع قهوه ای رنگ در لانه ها و همچنین ممکن است باعث مرگ جوجه های چند روزه شود.
روش درمان:
شربت کولیمایسین colimycine بمدت پنج روز به کبوتران خورانده شود.
۷ـ انگلهای داخلی:
۱ـ بیماری تریکومنسیس:
این بیماری نشانه های مختلفی دارد و علایم آن شبیه بیماری آبله است و ۳ گونه از این بیماری وجود دارد:
الف ـ حلقومی که در این حالت بیماری در قسمت حنجره کبوتر است.
ب ـ نوع دوم فقط در کبد کبوتر بوجود میاد و در هیچ قسمت دیگری از بدن کبوتر ظاهر نمیشود.
ج ـ نوع سوم جوجه ها و مخصوصا جوجه های کوچک که هنوز در لانه هستند.
عامل بیماری:
عامل بیماری انگلی است که بنام تریکوموناس کولمبی trichomonas columbaeمیباشد.
علایم بیماری:
۱ـ وجود خلط در گلو بهمراه مایعی پنیر مانند زرد رنگ که قسمت بالایی حلق رو میپوشاند و بد بو میباشد.
۲ـ زخم شدن قسمت ناف ( نقطه ای که جوجه بوسیله اون زرده تخم رو جذب میکند) و اندازه آن بزرگتر و مانند یک دمل چرکین سفت میشود.
۳ـ اسهال سبز رنگ و درد در قسمت داخلی حلق که رنگش به بنفش تغییر میکند.
روش درمان:
۱ـ استفاده از داروی دیمتریدازول  dimetridazolبمقدار ۵ گرم در ۱ لیتر در فصل تابستان و ۱ گرم در ۱ لیتر از دیمتریدازول ۴۰%  dimetridazol 40% در فصل زمستان بمدت ۵ روز و سپس دوز دارو نصف شود و درمان بمدت ۸ روز ادامه پیدا کند.
۲ـ قسمت آلوده و یا زخمی رو با مخلوطی که سه چهارم آن گلیسیرین و یک سوم ید است چرب کنید.
۸ـ بیماری کوکسیدیا:
از بیماریهای کشنده برای کبوتران میباشد و عامل آن انگلی بنام Eimeria columbarumمیباشد و مخصوصا کبوتران جوان به آن مبتلا میشوند.
علایم بیماری:
اسهال آبکی و بی حالی و سستی کبوتر مبتلا و پرها درخشندگی و شادابی خود رو اس دست میدهد و کبوتر میل به غذا خوردن رو از دست میدهد و احتمال مرگ کبوتر هست.
روش درمان:
هنگام شیوع بیماری پرورش دهنگان اقدام به ضدعفونی کردن کف لانه با محلول یدوفورIodophor بمدت دو روز میکنند و بعضی تحقیقات ثابت کرده که کبوتر فقط یکبار در طول عمر خود به این بیماری مبتلا میشود و پس از آن نسبت به بیماری ایمن میشود. کبوتران مبتلا رو میتوان با اضافه کردن  داروهای سولفاکینکسالین  sulfaquinoxalineو سولفامیتازین sulfamethazine به آب کبوتران معالجه کرد.

۹ـ کرمهای گرد:
در تمام کبوتران این کرمها وجود دارند و نمیتوان آنرا در مدبوع کبوتران دید، اما تخم این کرمها با مدفوع کبوتران خارج میشود و یک هفته بعد از رسیدن این تخمها به معده کبوتر، انگلها از تخم خارج میشوند و بمدت ۳ هفته انگل در بدن کبوتر رشد میکند، و در این مرحله است که این انگلها باعث مریضی کبوتر میشوند.
علایم بیماری:
کبوتر خودرا از گروه کبوتران جدا و گوشه گیر میشود و همچنین میل به پرواز رو از دست میدهد.
روش درمان:
از داروی piperazine citrate  میتوان به آن کبوتران اضافه کرد.
۱۰ـ نماتدها
این انگلها  بخاطر اینکه در غشای مخاطی روده ها و در اثنی عشر و سنگدان کبوتر رشد میکنند از کرمهای گرد خطرناکتر هستند و دارای عوارض زیادی هستند. شبیه به تار مو هست و طول آن از یک ینچ بیشتر نمیشود.
روش درمان:
اضافه کردن  piperazine citrateبا دوز غلیظتر به آب کبوتران و همچنین استفاده از داروی متیریدین methyridine باعث از بین رفتن کامل آن میشود، میتوان همچنین از داروی لوامیزول livamisoleبا دوز ۲۰ میلی لیتر در ۳ لیتر آب در تابستان و با دوز ۳۰ میلی لیتر در ۳ لیتر آب در زمستان بمدت ۶۳ ساعت استفاده کرد، و بعد از درمان کف لانه رو بمدت ۴۸ ساعت ضد عفونی شود.
۱۱ـ قارچها:
این قارچها در کانالهای تنفسی و ریه کبوتر بوجود می آید و عامل آن قارچی بنام  Aspergillus fumigatus
علایم آن:
بصورت لکه های زرد رنگ که باعث حالت خفگی در کبوتر میشود، میباشد.
روش درمان: 
از تتراسایکلین برای درمان استفاده شود و همچنین باید عوامل این قارچها که دانه ها و کاه های پوسیده می باشد رو از بین برد و دور انداخت و همچنین از ضد قارچ برای ضدعفونی کردن لانه ها استفاده کرد
انگلهای خارجی:
کبوتران در معرض خیلی از انگلهای خارجی قرار میگیرند و بعضی از اونها برای کبوتر خطری ندارند و بعضی ا ز جمله شپش کبوتر رو دچار کم خونی خونی کند.
۱ـ کنه
حشرات ریزی هستند که نمیتوان اونها رو با چشم غیر مسلح دید، البته باستثنای کنه قرمز. ۳ نوع کنه وجود دارد. نوع اول به پر پرنده حمله میکند و و بعد از مدتی پر خراب و می افتد. نوع دوم به ریشه پر (ساقه لوله ای پر) حمله میکند و باعث از بین رفتن پر و در نهایت افتادن آن میشود.نوع سوم در قسمتهای پولک مانند پای کبوتر لانه میکند و باعث میشود که پولکهای پاها برجسته تر شوند. کنه قرمز ریز و بدن نازکی داره و از تمام کنه ها خطرناکتر است و در حالت عادی برنگ خاکستری است و در ساعات روز در دیوارهای لانه زندگی میکند و هنگام تاریکی به کبوتران حمله میکند و بخاطر مکیدن خون کبوتران رنگ از خاکستری به قرمز تغییر میکند. برای درمان کبوتران و ضد عفونی کردن تمام قسمتهای لانه از ملاتیون malathionاستفاده شود.
۲ـ شپش
ابتلا به آن در میان کبوتران زیاد است و هنگامی که بال کبوتر آلوده به اون رو باز کنید  میتوان شپش را که شبیه لکه های سیاهی در قسمت پهن و نرم هست رو به آسانی دید. شپش از پودر پرها و قسمتهای مرده پوست تغذیه میکنند. میتوان شپش را با مواد کشنده حشرات از بین برد. بهتر است ۱ بار در ماه لانه رو برای از بین بردن شپش سم پاشی کرد و برای این کار میتوان از محلول سولفات نیکوتین که ماده مؤثری برای مقابله با شپش میباشد، استفاده کرد
۳ـ مگس کبوتر
از مگس معمولی کوچکتر است و هنگامی که کبوتر آلوده به آن رو در دست بگیرید بسرعت در لابلای پرهای پرنده حرکت میکند و دور میشود. تخم مگسها خیلی سریع به رنگ سیاه درمیاد و در زیر علفهای خشک و همچنین جا دانی ها و در گوشه و کنار لانه وجود دارد. مگس از خون کبوتران تغذیه میکند و اگر تعداد آنها بر رو یک کبوتر زیاد باشد باعث ضعف کبوتر میشوند و همچنین باعث استرس و احساس عدم راحتی برای کبوتر میشوند. برای درمان آن میتوان از دیازیتون diazinonو یا ملاتیونmalathionاستفاده کرد. بهتر است که هر ۳ یا ۴ ماه یکبار کبوتران و لانه رو با این داروها ضدعفونی کرد.

منبع : بهشت کبوتران

مترجم لیث رضایی



/ 0 نظر / 7 بازدید